نوع فایل پایان نامه بررسی علل افزایش سن ازدواج دانشجویان دانشگاه پیام نور: ورد و قابل ویرایش و قابل تبدیل آسان به پی دی اف
رسته پایان نامه بررسی علل افزایش سن ازدواج دانشجویان دانشگاه پیام نور: روانشناسی و رشته های وابسته
تعداد صفحه پایان نامه بررسی علل افزایش سن ازدواج دانشجویان دانشگاه پیام نور: 90 صفحه
فرمت پایان نامه بررسی علل افزایش سن ازدواج دانشجویان دانشگاه پیام نور: فرمت یک پایان نامه علمی کامل و جامع، دارای صفحه بسم الله، صفحه نخست به فرمت جامع، تقدیر و سپاس، چکیده، تقدیم، فهرست مطالب دقیق، فهرست جداول، کلمات کلیدی، پاورقی و منابع ذکر شده در پاورقی، منابع فارسی، منبع خارجی، پرسشنامه پیوست.
چکیده:
ازدواج یکی از بهترین نیازهای آدمی است که دین مقدس اسلام به آن اهمیت فراوانی داده است و آن را از بهترین سنتهای دینی شمرده که مایه برکات بیشماری است. بالا رفتن سن ازدواج يكى از معضلات مهم جوامع بشرى است؛ زيرا با افزايش سن ازدواج، جوانان از شيوه بهنجار ارضاى غريزه جنسى و آثار و فوايد آن محروم مى شوند. هدف از انجام این پژوهش بررسی علل افزایش سن ازدواج در دانشجویان شهر بردسیر میباشد. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانشجویان دختر و پسر شهر بردسیر تشکیل دادهاند. نمونه آماری گروه آزمایش تحقیق حاضر 120 نفر بودهاند.که از این تعداد 60 نفر دختر و 60 نفر پسر میباشند. برای جمع آوری اطلاعات لازم از پرسشنامه علل تأخیر در ازدواج جوانان که توسط نیک منش و کاظمی (1383) طراحی شده است. برای تجزیه و تحلیل اطلاعات پژوهش حاضر از آمار توصیفی شاخصهایی چون میانگین و انحراف استاندارد و در سطح استنباطی نیز از آزمون t برای مقایسه میانگین برای دو گروه مستقل استفاده شده است. نتایج نشان داد که میزان تحصیلات دختران بیشتر از پسران میباشد. تحصیلات تأثیر بیشتری بر افزایش سن دختران دانشجو تا پسران دارد. دختران دانشجو در مقایسه با پسران دانشجو اعتقاد بیشتری دارند که ازدواج یک امر فرامادی است و نمیتوان همانند گذشته با آن برخورد کرد. دانشجویان دختر نسبت به دانشجویان پسر اعتقاد بیشتری به برابری زنان و مردان در عرصههای مختلف دارند. دانشجویان پسر اعتقاد بیشتری دارند که با ازدواج کردن و به عبارتی انتخاب فرصت ازدواج، از فرصتهایی دور خواهند ماند که هزینه از دست رفته آنها بیش از هزینهای است که متحمل بر انتخاب فرصت ازدواج میباشد. چنین اعتقادی در میان دانشجویان دختر کمتر مشاهده شده است.
واژگان کلیدی: ازدواج، علل افزایش سن ازدواج، دانشجو
فهرست مطالب
| عنوان | صفحه |
| فصل اول کلیات پژوهش |
1-1-مقدمه……………………………………………………………………………………………………………….2
1-2-بیان مسأله………………………………………………………………………………………………………….4
1-3-اهمیت و ضروت پژوهش…………………………………………………………………………………….6
1-4-اهداف پژوهش…………………………………………………………………………………………………10
1-5-فرضیههای پژوهش……………………………………………………………………………………………10
1-6- تعاريف مفاهيم و متغيرهاي پژوهش…………………………………………………………………….11
فصل دوم
مبانی نظری و پیشینه پژوهش
2-1-مقدمه……………………………………………………………………………………………………………..15
2-2-ضرورت ازدواج……………………………………………………………………………………………….16
2-3-اهداف ازدواج………………………………………………………………………………………………….20
2-4-سن ازدواج در قانون مدنی………………………………………………………………………………….21
2-5-کاربردهای مثبت و منفی بالا رفتن سن ازدواج………………………………………………………..22
2-6-ازدواج در سن بالا، مسألهای جهانی………………………………………………………………………23
2-7-عوامل افزایش سن ازدواج………………………………………………………………………………….25
2-8-مبانی نظری پژوهش…………………………………………………………………………………………..31
2-9-عوامل و راهبردهای کاهش سن ازدواج…………………………………………………………………33
2-10- افزایش سن ازدواج، کاهش سن جرم…………………………………………………………………43
2-11- پیشینه تجربی موضوع……………………………………………………………………………………..48
فصل سوم
روش پژوهش
3-1-مقدمه……………………………………………………………………………………………………………..51
3-2-روش پژوهش…………………………………………………………………………………………………..52
3-3-جامعه آماری و نمونه مورد پژوهش………………………………………………………………………52
3-4-ابزار اندازهگیری پژوهش……………………………………………………………………………………52
3-5-روش تجزیه وتحلیل دادهها…………………………………………………………………………………53
فصل چهارم
تجزیه و تحلیل دادهها
4-1-مقدمه…………………………………………………………………………………………………………….56
4-2-بررسی فرضیههای پژوهش………………………………………………………………………………….57
فصل پنجم
بحث و نتیجهگیری
5-1-مقدمه……………………………………………………………………………………………………………..63
5-2-بحث و نتیجهگیری…………………………………………………………………………………………….63
5-3-پیشنهادات پژوهش…………………………………………………………………………………………….65
5-4-مشکلات و محدودیتهای پژوهش………………………………………………………………………66
منابع
پیوست
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول(4-1) توزیع فراوانی و میانگین و پراکندگی نمره علل افزایش سن ازدواج در دو گروه دانشجویان دختر و پسر…………………………………………………………………………………………………………….57
جدول شماره (4-2) نتایج آزمون t برای مقایسه علل افزایش سن در دو گروه دانشجویان دختر و پسر………………………………………………………………………………………………………………………………………….58
جدول شماره (4-3) نتایج آزمون t برای مقایسه نگرش فرامادی در دو گروه دانشجویان دختر و پسر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….58
جدول شماره (4-4) نتایج آزمون t برای مقایسه نگرش به برابری جنسیتی در دو گروه دانشجویان دختر و پسر…………………………………………………………………………………………………………….59
جدول شماره (4-5) نتایج آزمون t برای مقایسه نگرش به هزینه فرصتهای از دست رفته در دو گروه دانشجویان دختر و پسر……………………………………………………………………………………………….60
جدول شماره (4-6) نتایج آزمون t برای مقایسه میزان تحصیلات در دو گروه دانشجویان دختر و پسر………………………………………………………………………………………………………………………………………….61
فصل اول
کلیات پژوهش
بررسی علل افزایش سن ازدواج دانشجویان دانشگاه پیام نور کرمان
1-1-مقدمه
ازدواج یکی از بهترین نیازهای آدمی است که دین مقدس اسلام به آن اهمیت فراوانی داده است و آن را از بهترین سنتهای دینی شمرده که مایه برکات بیشماری است. از نظر قرآن، ازدواج مایه آرامش روح و روان آدمی است، که این خود از نشانه های رحمت و بزرگی خداوند است (سوره روم، آیه 21). تشویق اسلام به ازدواج خصوصاً در سن جوانی و کراهتِ اسلام از تجرّد و رهبانیت، در بسیاری از سخنان معصومین آمده است. آثاری چون بزرگداشت سنت پیامبر(ص) (بحارالانوار، ج 10، ص 93)، قرار گرفتن در ولایت و حمایت خداوند، به خشم آوردن شیطان، کامل شدن ایمان جوانان، زیاد شدن روزی و مانند آن از برکات ازدواج، در کلام معصومین شمرده شده است (بحارالانوار، ج 100، ص 221، 217). همچنین تأخیر در امر ازدواج در بعضی روایات مردود دانسته شده و تأکید شده است، هیچ چیز نباید باعث تأخیر انسان در ازدواج شود، حتی اگر فقر باشد (نورالثقلین، ج 3، ص 597). در روایتی مردان بدون همسر را سرزنش میکند و تجّرد را سبب شرور شدن میداند (بحارالانوار، ج 16، ص 223) و در روایت دیگر به کسانی که صاحب دخترند سفارش می کند در ازدواج دخترانشان تعجیل کنند.
امام رضا (علیه السلام) فرمود: جبرئیل امین بر پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) نازل شد و عرض کرد: ای محمد (صلی الله علیه وآله وسلم) پروردگارت به تو سلام می رساند و میفرماید: دختران و زنان باکره مانند میوه درختان هستند و همانطور که میوه وقتی میرسد، چارهای جز چیدن ندارد، و اِلا تابش خورشید و وزش باد آن را فاسد می کند، دختران و زنان باکره هم (وقتی به سن بلوغ و ازدواج می رسند)، چارهای جز ازدواج ندارند، و اِلا از گرفتار شدن به فتنه و انحراف، در امان نیستند. پس رسول خدا مردم را جمع کرد و به منبر رفت و پیام پروردگار عزیز و بلند مرتبه را به آنان ابلاغ کرد (همان منبع). بنابراین از نظر اسلام تأخیر ازدواج امر نکوهیدهای است که مورد رضایت خدا نیست.
اما آن چه امروز در جوامع اسلامی، خصوصاً جامعه ما در عمل دیده میشود، متأسفانه برخلاف سفارشات اسلام است و آمارها از بالارفتن سن ازدواج حکایت دارد. بنابر آماری که در روزنامهها منتشر شده، میانگین سن ازدواج پسران از 24 سالگی و دختران از 18 سالگی در سال 75 به ترتیب به 26 و 22 سالگی در سال 80 رسیده است (روزنامه جوان، تاریخ28/7/81). در حالی که طبق آمار دیگری، میانگین سن ازدواج در پسران 33 و در دختران 28 سال میباشد (روزنامه کیهان، تاریخ 17 تا19/4/80).
این افزایش بیسابقه سن ازدواج، مشکلات فراوانی به دنبال خواهد داشت. مشکلاتی چون: افسردگی و از بین رفتن نشاط در جوانان، مبتلا شدن به وسواس زیاد در انتخاب همسر، مشکل آفرینی فرزندان بزرگ و ازدواج نکرده در خانه، افزایش اضطراب و نگرانی خصوصاً در دختران، حالت بلاتکلیفی، از دست رفتن طراوت و زیبایی، ناامیدی و تصمیم به عدم ازدواج به خاطر کاهش میل به ازدواج، بیدقتی در انتخاب همسر خصوصاً در دختران، احتمال افزایش انحرافات، احساس سربار بودن در خانواده و دهها مشکل از این قبیل که جوانان ما را که گران بهاترین ذخیرههای کشورمان هستند، به چالش انداخته است (ایمانی، 1387). به همین دلیل بر همه مسئولان و دست اندرکاران مسائل اجتماعی واجب و لازم است به این مسئله به عنوان یک مشکل فوریتی نگاه کنند و تمام همت و تلاش خود را برای رفع آن مصروف نمایند؛ چنانکه قرآن، در آیهای تمام مسلمانان را به یاری جوانان برای تسهیل امر ازدواج دعوت کرده است (نور، 32). بنابراین با توجه به مطالب فوق، پژوهش حاضر به بررسی علل افزایش سن ازدواج در بین دانشجویان دانشگاه پیامنور کرمان میپردازد.
1-2-بیان مسأله
خانواده پایه و اساس شکلگیری هر جامعهای است. در صورت هرگونه تغيير و تحول در جامعه، بالطبع شاهد تغييراتي در اين نهاد نيز هستيم. افزايش سن ازدواج دختران و پسران بروز پديده تجرد قطعي در بين آنان، از زمره اين تحولات است که در نتيجه تغييرات کلان در سطح جامعه حادث شده است (میشل، 1378).
بسیاری از نیازهای روحی، جسمی و عاطفی بشر از طریق ازدواجی سالم برطرف میگردد و معمولاً افرادی که ازدواج موفقی را تجربه کردهاند هدفمندتر، سالمتر و شادابتر از کسانی هستند که یا مجرد ماندهاند و یا ازدواجی ناموفق داشتهاند. ازدواج به عنوان یکی از حقوق اولیه و طبیعی انسانها دارای اصولی است که پیروی از آن باعث میگردد تا رضایت بیشتری در این زمینه بدست آید(زاهدی، 1387).
یکی از این اصول سن ازدواج است که میتواند تأثیر مستقیمی در روند موفقیت و رضایت افراد داشته باشد. بدیهی است که هر چقدر ازدواج در سنین مناسبتر رخ دهد، درصد موفقیتش هم بیشتر میگردد. البته این موضوع به بلوغ فکری طرفین بستگی دارد به این معنا که هر دختر و پسری به محض اینکه به درجهای کافی از درک و فهم و آمادگی برای تشکیل خانواده و زندگی مشترک رسید، باید برای ازدواج اقدام کند و در این مسیر قدم بردارد (رجبی، 1385).
زمان ازدواج و تشکيل خانواده از عوامل مختلفي تأثير ميپذيرد. توسعه و نوسازي در دنياي جديد با تغيير سريع و قابلتوجه شرايط اقتصادي و اجتماعي افراد، تغيير در زمان ازدواج و تأخير آن را موجب شده است. فروپاشي نظامهاي خانوادگي گسترده، جايگزيني اقتصاد تجاري و صنعتي به جاي اقتصاد کشاورزي سنتي، پيچيدهتر شدن تقسيم کار اجتماعي، گسترش تحصيلات همگاني و مشارکت بيش تر زنان در فعاليتهاي اقتصادي و اجتماعي خارج از خانه، عواملي هستند که در تأخير ازدواج نقش دارند (محموديان، 1383: 48).
از طرفي، نبايد از نظر دور داشت كه پديده افزايش سن ازدواج و در ادامه بروز تجرد قطعي باعث اختلال در كاركرد طبيعي نهاد خانواده شده و به دنبال اين امر بهطور طبيعي شاهد وجود نابساماني‌هايي در سطح جامعه خواهیم بود. نابساماني‌هايي چون شيوع انواع فسادهاي اجتماعي، بحران ميل جنسي، فرار دختران و ..
افزایش سن ازدواج در جوامع مختلف میتواند دلایل گوناگونی داشته باشد. بالارفتن سطح زندگی و تحصیلات، گذر از سنت به مدرنیته، مشغله و مسئولیتهای کاری برخی از این دلایل میباشند. در کشور ما نیز بالارفتن سن ازدواج دلایل خاص خود را دارد که باید به صورتی جدی مورد بررسی قرار گیرد. متأسفانه بسیاری از جوانان با وجود اینکه به سن ازدواج رسیدهاند و یا حتی از آن رد شدهاند کماکان مجردند و از ازدواج به عناوین مختلف و بهانههای واهی طفره میروند. ساختار فرهنگی و سنتی جامعه امروزی از یک طرف و تضاد آن با شرایط نوین و زندگی مدرن از طرف دیگر یکی از دلایل مهم این مسئله میباشد. عوامل مؤثر بر سن ازدواج ارتباط نزدیکى با یکدیگر دارند و تداخل بین آنها اجتناب ناپذیر است ولی به طور کلی به چهار دسته تقسیم میشوند:
1-عوامل جسمى و روانى
2- عوامل اجتماعى، فرهنگى
3-عوامل اجتماعى ـ اقتصادى
4-عوامل اجتماعى ـ اقتصادى ـ فرهنگى که هرکدام از این عوامل به نحوى بر سن ازدواج اثر مىگذارند و عمدتاً موجب افزایش آن مىگردند (خورشیدوند، 1385).
با عنایت به مسأله افزایش سن ازدواج دختران و پسران در جامعه تحقیق حاضر درصدد بررسی علل افزایش سن ازدواج در بین دانشجویان دانشگاه پیام نور کرمان میباشد.
1-3-اهمیت و ضرورت پژوهش
از آنجا که اجتماع و جامعه، مجموعهاى متشکل از واحدهاى کوچکترِ خانواده است، بهترین جایگاه کمک به ایجاد خانواده و فراهم ساختن ازدواج جوانان، خود جامعه است. از این رو براى حل مشکل ازدواج جوانان و جلوگیرى از افزایش سن ازدواج، چارهاى جز همکارى و همیارى همه افراد و آحاد جامعه، وجود ندارد. واقعیت این است كه خانواده در مفهوم كلی خود پدیدهای تاریخی و جهانی است و در همه جا وجود دارد چرا كه به نیازهای افراد پاسخ میدهد و كمتر جامعهای را می توان سراغ داشت كه دارای نهاد خانواده نبوده باشد، گرچه باید اذعان نمود این نهاد در مسیر شكلگیری خود تحولات متفاوتی را پشت سر گذاشته است. بنابراین میتوان بیان نمود كه خانواده به…..
منابع:
1-استانداری یزد.(1375). بررسی سن ازدواج بانوان شهر یزد. حوزه سیاسی- امنیتی، شورای اجتماعی استانداری، وزارت کشور
2-اینگنهارت، رونالد. (1382). تحول فرهنگی در جامعه پیشرفته صنعتی. ترجمه مریم وتر. ج دوم، تهران: کویر
3- ايمانى، محسن. (1387). مجله اصلاح و تربيت، شماره 63
4-آبرخت، فاطمه. (1384). بررسی دلایل افزایش سن ازدواج دختران. پایان نامه کارشناسی ارشد جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی
5-آستین فشان، پروانه. (1380). بررسی روند تحولات سن ازدواج زنان و عوامل اجتماعی- جمعیتی مؤثر بر آن. پایان نامه کارشناسی ارشد جامعه شناسی، دانشکد علوم اجتماعی دانشگاه تهران
6-بحارالانوار، ج 10، ص 93.
7-بحارالانوار، ج 100، ص 221.
8-بحارالانوار، ج 100، ص 217.
9-بحارالانوار، ج 16، ص 223.
10-بحارالانوار، ج 100، ص 218 تا 225.
11-بهنام، جمشید. (1387). افزایش سن ازدواج یکى از عوامل بى بندوبارى و فساد. مقاله سایت بازتاب.
12- تقوی، نعمتاله. (1374). مقدمهای بر جامعه شناسی خانواده. تبریز: انتشارات دانشگاه پیام نور
13-روزنامه کیهان، تاریخ 17 تا 19/4/80 .
14- زاهدى، زهره. (1387).«افزايش ميانگين سن ازدواج»، نشريه زنان، ش 48، ص 53.
15- ساروخانی، باقر. (1375). جامعه شناسی خانواده، انتشارات سروش
16- صدیق اورعی، غلامرضا. (1378). مسائل اجتماعی جوانان. مشهد: انتشارات جهاد دانشگاهی
17-صیفوری طغرالجردی، بتول. (1382). بررسی عوامل اقتصادی، اجتماعی و جمعیتی مأثر بر سن اولین ازدواج: مطالعه موردی زنان متأهل 49-15 ساله شهرستان زابل. پایان نامه کارشناسی ارشد جامعه شناسی، دانشگاه شیراز
18- غیاثوند، احمد. (1377). معیارهای همسرگزینی و ازدواج در بین دانشجویان، پایان نامه دوره كارشناسی، دانشگاه مازندران
19- قرآن کریم
20- کاری، فیروزه. (1382). تأثیر تحصیلات و اشتغال زنان بر تأخیر در سن ازدواج در تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد جامعه شناسی . دانشکده الزهرا
21- گتابی، کرم. صفری شالی، رضا. (1388). راهنمای جامع کاربرد spss در تحقیقات پیمایشی، تهران
22-گتابی، کرم. غفاری، غلامرضا. (1390). علل افزایش سن ازدواج دختران. مجله زن در توسعه و سیاست. دوره 9، شماره 1.
23-محمودیان، حسین. (1383). سن ازدواج در حال افزایش: بررسی عوامل پشتیبان، پایان نامه علوم اجتماعی، شماره24، 69-85
24-مرکز آمار ایران. (1385). سرشماری عمومی نفوس و مسکن.
25-مرکز پژوهشهای بنیادی. (1372). عوامل مؤثر بر سن ازدواج، معاونت پژوهشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
26-مجدالدین، اکبر. (1386). بررسی دلایل و آثار افزایش سن ازدواج دختران روستایی آشتیان. پژوهشنامه علوم انسانی، شماره 53
27-ناشناس. (1375). مقدمهای بر جامعه شناسی خانواده. تهران: انتشارات سروش
28-میشل، اندره. (1378). جامعه شناسی خانواده و ازدواج: ترجمه فرنگیس اردلان. تهران: انتشارات دانشگاه تهران
29-یعقوبی چوبری، علی. (1378). بررسی عوامل جامعه شناختی مؤثر در بالا رفتن سن ازدواج جوانان شهر رشت. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شهید باهنر کرمان
منابع خارج
1- Alison (2006). Marriage in Periods of Crisis: Evidence from Indonesia, Callifornia Center for Population Research, on-line Working paper Series
2- Becker, G. S.(1996). A Treaist on the Family. Cambridge, Massachus. London: Harvard University Press, in
3-Caldwell, Bruce K. (2005). Factors affecting female age at marriage in South Asia, Australin National University, Canberra.
4- Dixon, R. (1971). Explaining cross-cultural variations in age marriage and proportions never marrying, Population Studies, 25, 215-233.
5-Fridman, D., & Farks, G.(1986). Household, employment, and gender, Hawthorne, NK Aldine de Gruyter, in Working
6- Hamplova, Dana. (2003). Marriage and Educational Attainment: A Dynamic Approach to First Union Formation, Institute of Sociology, Academy of Sciences of the Czech Republic. Vol, 39. No, 6:841-863
7- Hill, K and et al. (1993). Demographic effects of economic reversals in sub-Saharan Africa, Washington, National Academy Press
8- Ravanera, And Rajulton. (2005). Changes in Economic Status and Timing of Marriage of Young Canadians, Population Studies Center, University of western Ontario Review, 56, 33-45
پیوست
.
بسمه تعالی
این پرسشنامه در راستای رسیدن به علل افزایش سن ازدواج نسبت به چند دهه گذشته و تاثیر آن بر آینده و اجتماع است. امید که با استفاده از نظرات و اطلاعات خود به این پرسشنامه به درستی و با صداقت پاسخ دهید. این پرسشنامه دارای طیف لیکرت 3 گزینهای میباشد (زیاد، متوسط، کم).
1) بیکاری و ناتوانی مالی تا چه حد در به تأخیر افتادن ازدواج نقش دارد؟
2)مسأله جهیزیه تا چه حد در به تأخیر افتادن ازدواج نقش دارد؟
3)نداشتن مسکن برای مردان تا چه اندازه در به تأخیر افتادن ازدواج مؤثر است؟
4)اشتغال ……..